Συνέντευξη Δάφνης Χρονοπούλου στον Νίκο Λέκκα ―για τα Φτερά Χήνας


dafni1
για το περιοδικό: Φτερά Χήνας 
Έχω ξαναπεί ότι τα Εξάρχεια δεν είναι τόπος, είναι αίσθημα. Τα ονόματα πολλά, αυτά που προκαλούν θαυμασμό στο γενικό σύνολο και αυτά που προκαλούν θαυμασμό σ’ ένα κοινό, που θα τολμήσω να πω, έχει ρομαντικές τάσεις. Το να συχνάζεις τη δεκαετία του ογδόντα στα Εξάρχεια εμπεριείχε μια μαγκιά και ταυτόχρονα μια γενική κατακραυγή από τους απ’ έξω. Οι εφημερίδες έγραφαν ότι «θες ταυτότητα, να εισέλθεις στον αναρχοκρατούμενο χώρο των Εξαρχείων» (Ελευθεροτυπία – Βίκτωρας Νέττας), ενώ ο λαουτζίκος μίλαγε για απροσάρμοστα πλουσιόπαιδα που διοχέτευαν τα ψυχολογικά τους προβλήματα στα 9.000 τ.μ. που καταλαμβάνουν γεωγραφικά τα Εξάρχεια.
Όμως τα παιδιά της αστικής και λαϊκής τάξης βρήκαν θαλπωρή στα Εξάρχεια. Βρήκαν αυτό που τους έλειπε και κάποιοι από αυτούς βρήκαν αυτό που έψαχναν. Βέβαια η κόντρα μεταξύ τους υπήρχε πάντα (φαινομενικά μόνο δεν υπήρχε). Καθώς, επίσης, η κόντρα της «μαρίδας» και των διανοούμενων. Η αγία τριάδα εν ζωή αλλιώς αντιμετωπιζόταν. Για την περίπτωση του Παύλου Σιδηρόπουλου, λόγου χάρη, ποτέ δεν του συγχωρέθηκε το γεγονός ότι έγραφε τραγούδια διαμαρτυρίας με λαϊκό αίσθημα, ούτε και το γεγονός ότι είχε μέσα του και τον διανοούμενο και τον αλήτη.
Τα Εξάρχεια είχαν μια προτίμηση, γουστάρανε τους μπάφους, το αλκοόλ, είχαν μια ανεκτικότητα στα τριπάκια, ειδικά από τους προσανατολισμένους σε ανατολικές θρησκείες/φιλοσοφίες. Τους σκονάκηδες τους είχαν στην απομόνωση, πριν κάνουν ορισμένους από αυτούς σημαία τους. Όσο για την υστεροφημία που απέκτησαν, έρχεται πάντα μετά τον βιολογικό θάνατο και η μόνη χρησιμότητά της είναι να την επωφελούνται καημένοι συγγενείς, όπως περίπου έλεγε και ο Λουκάς Θεοδωρακόπουλος το ΑΚΟΕ, μιας οργάνωσης για την απελευθέρωση του ομοφυλοφιλικού αισθήματος, που άλλες προθέσεις είχε, αλλιώς κατάντησε… Που να αγιάσει ο Ταχτσής.
Ναι, τέτοιου είδους συγγενείς έχουμε πολλούς. Ενώ δεν αντάλλαζαν «καλημέρα» με τον αποθανόντα, τώρα παρευρίσκονται σε τιμητικά για ‘κείνον πάνελ. Παρέες του «κίτρινου σούρουπου», ενός ορισμού που έδωσε η ποιήτρια Γιόλα Αναγνωστοπούλου, υπήρξαν, υπάρχουν και θα υπάρχουν. Ανάμεσα σ’ αυτές και η γνωστή πεζογράφος-ποιήτρια- ακτιβίστρια Δάφνη Χρονοπούλου. Παιδί αστών και αυτή, βρήκε τον εαυτό της στα Εξάρχεια. Δεν ξέρω σε ποιο από τα δύο υπόγεια του Κούν σκηνοθετούσε ο πατέρας της, ο αγαπημένος Διαγόρας Χρονόπουλος, αλλά «το μήλο έπεσε κάτω από την μηλιά». Η θέρμη για την τέχνη μεταδόθηκε.
Η Δάφνη Χρονοπούλου, η γνωστή περσόνα των Εξαρχείων, που ικανοποιούσε τις τοξικολογικές της ανάγκες, στην διπλανή πόρτα από τα γραφεία του Ιδεοδρομίου, μετά από επιτυχημένη απεξάρτηση από την ηρωίνη είναι καλά και είναι εδώ. Ζει με τον σύντροφό της στη Μύκονο, γράφει εκεί τα βιβλία της και έχει αγωνιστική παρουσία στο κοινωνικοπολιτικό γίγνεσθαι του νησιού. Παλεύει για μια άλλη Μύκονο. Όχι αυτή του lifestyle αλλά αυτή της Ματούλας και των ποιητών. Τσαμπουκαλεύεται δικαίως για το αναγνωστικό κοινό του νησιού, συμμετέχοντας στην αναγνωστική βιβλιοθήκη και διδάσκοντας εθελοντικά, έχει φίλους και πάμπολλους εχθρούς και είναι μάχιμη στην ευαισθησία της τοξικοεξάρτησης από την πλευρά των χρηστών. Αυτή την περίοδο παλεύει για τα δικαιώματα των πρεζονιών. Κάτι που στις αναπτυγμένες χώρες υπάρχει από δεκαετίας, αλλά σε μια χώρα που πάσχει από σεμνοτυφία και βυζαντινισμούς είναι ακόμα άγνωστο.
Γνωριστήκαμε πρόσφατα σε μια παρουσίαση βιβλίου. Εκείνη ομιλήτρια, εγώ κοινό. Έχουμε τσουγκρίσει τα ποτήρια μας. Έπινε κόκκινο κρασί σε κολονάτο ποτήρι και εγώ ουίσκι σε χαμηλό. Ανταλλάξαμε μερικές κουβέντες. Όχι φιλοφρονήσεις. Κατάλαβα ότι είχε κάτι να πει.

dafni2
Ν.Λ.: Κυρία Χρονοπούλου, πιστεύετε ότι το ήθος στις μέρες μας όσο πάει και ξεφτίζει, ακόμα και στα Εξάρχεια, το μπούλινγκ είναι νομιμοποιημένο ακόμα και στους άνομους και οι πάντες δεν έχουν ταπεινά, ειλικρινή και τίμια αισθήματα ακόμα και στο χώρο της αναρχίας; Για παράδειγμα έχω ακούσει ότι σας είχε κάνει εντύπωση η συμπεριφορά προς το άτομό σας από τον Νίκο Μπαλλή, που σας αντιμετώπιζε ισάξια, σας άκουγε με προσοχή όντας αυτός γύρω στα 25 και εσείς σε μια άγουρη εφηβεία;
Δ.Χ.: Από την εποχή του Ομήρου οι άνθρωποι εξιδανικεύουν τα παλιά, είναι φυσική η νοσταλγία. Μα η αλήθεια είναι πως δεν ήταν ιδανικά όπως τα φαντάζεστε. Τα Εξάρχεια ήταν, όπως ακόμα είναι, μέρος της σύγχρονης Ελλάδας με όλη την κληρονομιά του κραξίματος και του γιαουρτώματος κάθε διαφορετικού. Βεβαίως ήταν καλύτερα από αλλού, πιο άνετα. Όπως ήταν και στο Κολωνάκι (πριν ισοπεδωθεί από τα περιοδικά και τους μπουτικιέρηδες). Για παράδειγμα, δε θυμάμαι πολλούς που δήλωναν ανοιχτά gay σ’ αυτές τις παρέες. Τα κορίτσια ήμασταν ελάχιστα, μειονότης εντός μειονότητας και, οι μικρές ιδίως, δεν είχαμε φωνή.
Υπήρχαν βεβαίως και άνθρωποι αλλιώτικοι που, θέλω να πιστεύω, άνοιξαν το δρόμο για τα καλύτερα. Ο Νίκος Μπαλλής, ναι, είναι από εκείνους που δεν κολλούσαν σε φύλο ή ηλικία μα άκουγε τι είχες να πεις και συζητούσε αυτό. Σπουδαίος άνθρωπος, προικισμένος, γελαστός, με χιούμορ και φαντασία. Μιλούσαμε πολύ για τη μοντέρνα Ψυχιατρική που μετέφραζε, μου έλεγε «αν το αισθάνεσαι υπάρχει, έτσι είναι». Και σκεφθείτε, ήμουν 14 ετών.
Ν.Λ.: Ο πεζογράφος-ψυχίατρος Γιώργος Χειμωνάς, θεωρούσε τη σιωπή ως το μόνο ψυχικό σύμπτωμα που σε καταδικάζει. Σχεδόν τη θεωρούσε ασθένεια. Η στιχουργός Λίνα Νικολακοπούλου έχει γράψει: «Η σιωπή πολλά θα σου πει, αχ, ένα σωρό… Θες να πεις σ’ έχω ανάγκη και λές σ’ αγαπώ». Εσείς έχετε ζήσει στη σιωπή, γιατί ας μη γελιόμαστε η τοξικοεξάρτηση και δη στην ηρωίνη είναι ένας βαθύτατος, σιωπηρός, εσωτερικός μονόλογος, που εκ των προτέρων δε ξέρεις πού θα σε βγάλει. Μήπως έχουμε μπλέξει τα μπούτια μας και η σιωπή έχει την αξία της; Και τί πειθαρχία ζωής άρα και θανάτου πρέπει να έχει ένας άνθρωπος για να τον βγάλει σπαθί; Στα ψυχιατρεία έχω γνωρίσει ανθρώπους που έχουν ξεχάσει να μιλάνε και στην πιάτσα συναντούσαν ανθρώπους που έκραζαν. Δε ζητούσαν βοήθεια με τοξικολογική αργκό, έπεφταν σε μια αφασική ομιλία σε βαθμό τέτοιο ώστε να κράζουν.
Ενδιαφέρον που ρωτάτε συγγραφέα για τη Σιωπή. Η Σιωπή γεννά, η Σιωπή είναι μέρος του Λόγου όπως η Παύση μέρος της Μουσικής. Για την άλλη σιωπή των ψυχιατρείων δεν έχω εμπειρία και είμαι από εκείνους που προτιμούν να σιωπούν όταν δε γνωρίζουν.
Η τοξικοεξάρτηση δεν είναι απαραίτητα συνέπεια ή αιτία ψυχικών προβλημάτων εκτός αν πάτε στα άκρα και θεωρήσετε ότι πάσχει ψυχικά κι όποιος πίνει οινοπνευματώδη πού και πού. Η δική μου θέση είναι ότι τα περισσότερα προβλήματα των χρηστών τα προκαλεί η Απαγόρευση. Η παρανομία δηλαδή και οι ψευτο-θεραπείες κάθε αγύρτη στον οποίο συχνά καταφεύγουν οι οικογένειες με ολέθρια αποτελέσματα.
Ήμουν από τους τυχερούς. Η οικογένειά μου με άφησε ήσυχη να χαρώ τη μαστούρα μου και γι’ αυτό είμαι μια χαρά.
Ν.Λ.: Η σπουδή στο δρόμο και η σπουδή στο πανεπιστήμιο. Τα μεγαλύτερα λογοτεχνικά έργα έχουν γραφτεί από αλήτες. Και πάντα την αξιοπρέπεια στην ποίηση τουλάχιστον την κρατούσαν οι κοινωνικά απόβλητοι, οι σπαταλημένες ζωές. Κατά πόσο πρέπει να βρεθείς εκτός στάσεως για να γράψεις ουσιαστικά, σε έκσταση κοινώς, να σπάσεις τις φόρμες, να φτύσεις τις νόρμες και να αποτυπώσεις την αλήθεια σου, την αμιγώς προσωπική και οι γνώσεις του πανεπιστημίου να χρησιμεύσουν μόνο ως γαρνιτούρα.
Δ.Χ.: Γαρνιτούρα δε θα τις έλεγα, μα ναι σωστά το θέτετε. Για να είναι Ποίηση οι λέξεις που βάζουμε στη σειρά πρέπει να μπορεί να συντελεστεί ένα θαύμα, να γίνει πανανθρώπινο το ατομικό. Η ακαδημαϊκή γνώση δεν είναι συστατικό αναγκαίο. Ωστόσο μην την υποτιμούμε απόλυτα. Δείτε τι έγινε με τη σύγχρονη Ποίηση που θέλοντας να γίνει «δημοκρατική», δηλαδή να μην ακουμπά σε Όμηρο ή Βιργίλιο, μέσα σε ένα αιώνα, έγινε τόσο αυτοαναφορική που το έργο συχνά μοιάζει με ψυχαναλυτικό εμετό κι όχι με Τέχνη.
Ν.Λ.: Ο δημιουργός είναι ένας άνθρωπος που δεν πρέπει να χορτάσει ποτέ, ούτε να ασφαλιστεί ποτέ, πρέπει να ψάχνει έναν απολεσθέντα παράδεισο. Κατά πόσο σας κούρασε αυτή η ζωή και κατά πόσο αντέχετε την στάση αυτή, εν ολίγης αυτό που έλεγε ο Χειμωνάς ότι ο «ποιητής κινδυνεύει από τους αγαπημένους»;
Δ.Χ.: Ο αληθινός δημιουργός δε χορταίνει, δεν ασφαλίζεται. Την ημέρα που ο άνθρωπος χορταίνει ή κουράζεται να αναζητά, δεν είναι πια δημιουργός, το έχασε. Συμβαίνει αυτό, δείτε το πιο κλασικό μας παράδειγμα, το Ρεμπώ.
Εμένα όχι, καθόλου δε με κούρασε η ζωή, μακάρι να είχα άλλες δέκα. Άλλα με κουράζουν, αλλά είναι καθημερινά, παλεύονται. Για την Τέχνη μας δίκιο είχε ο Χειμωνάς, «γιατί ο νους είναι το παν», λέει, και συμφωνώ, «η ψυχή για τίποτα δεν είναι ικανή». Ισχύει για τη δουλειά μας. Ωστόσο δεν είμαι μόνο Τέχνη είμαι και άνθρωπος, γυναίκα. Και θέλω πολύ να μ’ αγαπούν, να με τιμούν, να με λατρεύουν κι όλα, όλα αυτά τα εφήμερα και τα επιπόλαια.
Ν.Λ.: Το διωκόμενο πάθος και το αποδεκτό πάθος. Το διωκόμενο πάθος αν και θεωρείται ψυχογενές μπορεί να μετουσιωθεί σε τέχνη. Το αποδεκτό πάθος δεν ενοχλεί. Μπορεί να γίνει τέχνη;
Δ.Χ.: Το πάθος ως πάθημα διδάσκει κι είναι ένα κοινό πεδίο με τον αναγνώστη που το βιώνει μέσα απ’ το έργο. Ο τραγικός ήρωας παθαίνει, αυτό είναι η ουσία της τραγωδίας του. Σας θυμίζω τον Οιδίποδα που λέει «δεν το έκανα, το έπαθα». Αναμφισβήτητα το διωκόμενο διψά να εκφραστεί, μιλά πιο παθιασμένα. Το βλέπουμε όχι μόνο στον έρωτα ή την πρέζα μα και στις ιδέες. Ωστόσο μην το κάνουμε κανόνα και αρχίσουμε ζητάμε Λογοκρισία κι απαγορεύσεις για να εμπνευστούμε. Διότι δείτε πόσο πολλά έχουν γραφτεί για τη Μοιχεία και τη ζήλια, πόσες Κάρμεν πόσες Μποβαρύ έχουμε στη Δυτική Λογοτεχνία μα πόσο λίγα για άλλα πάθη που τα τιμωρούσαν με θάνατο κι εξοστρακισμό.
goo.gl/GvrJJm

Του Αγίου Ιωσήφ

από την 'Πόρτα Της Ληνώς' μου.



             ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΩΣΗΦ  


Πήγα και άναψα απόψε ένα κερί
  και προσευχήθηκα η αγάπη να κρατήσει
  και μέχρι η φλόγα του να σβήσει
          να ‘μαστε τυχεροί.

Άγιε μου Σήφη, είπα, να ‘μαστε γεροί
  κι η αγάπη μας να είναι μακρύ ταξίδι
  μα όταν θα σπάσει σαν παιχνίδι
  να είμαι τυχερή.

Είναι ένας άγιος απ’ όλους τους αγίους
                           πιο σεβαστός και πιο μοναχικός·
                       κανείς ποτέ δεν του ζητάει χάρη
                        μα όποιος ζητήσει κάτι θα το πάρει
                             γιατί είναι δυνατός.

                  Του άναψα για μας ένα κερί
                             και το ‘ξερα πως θα με καταλάβει,
                             δε θα τον νοιάξει αν έχω μεταλάβει,
                             και θα ‘μαι τυχερή.

                  Είναι ένας άγιος απ’ όλους τους αγίους
                             που είναι ο μόνος που αποφεύγει το Θεό.
                             Μα ο Θεός σ’ αυτόν χρωστάει χάρη
                             κι ό,τι ζητήσει από ‘Κείνον θα το πάρει·
                             είναι θαυματουργός.

                  Στον Άγιο Σήφη πιάνει κάθε προσευχή
                            γιατί συχνά πιστός δεν τον θυμάται
                            και βλοσυρός και μόνος συλλογάται
                            όσα του ‘χουν συμβεί.

                  Του ζήτησα να είμαστε γεροί
                            περήφανοι κι ευτυχισμένοι όπως τώρα
                            μα όταν θα ‘ρθει του χωρισμού η ώρα
                            να είμαι τυχερή.
                 

_____________________________

Κι αν προτιμάτε ηχηικά, είμαι και στο soundcloud   
_____________________________________________________ 

Gene Sharp: Από τη Δικτατορία στη Δημοκρατία (φυλλάδιο-μετάφραση)

Το μεγαλούτσικο αυτό 'φυλλάδιο' έγινε γνωστό ως βασική επιρροή στις μεθόδους που έφεραν αποτελέσματα στην Αραβική Άνοιξη. Παρότι όμως η επιρροή του κειμένου είναι αναμφισβήτητη όσο κι η επιτυχία όπου εφαρμόστηκε (μαθαίνω από όσους γνωρίζουν) η προέλευσή του είναι κάπως "σκιερή" θα έλεγα, παρότι ο Σαρπ ποτέ δεν το έκρυψε πως το έγραψε μετά από παραγγελία φίλου και θαυμαστή του ο οποίος―ναι, εργαζόταν για τη CIA. 
Τυχαία, αντίτυπά του εμφανίζονται συχνά όπου ακολουθούν αναταραχές όπως  στην Αίγυπτο τρεις μήνες πριν πέσει ο Μουμπάρακ;
 Άσχετη η επιρροή που διακρίνουμε σε παγκόσμιες εξεγέρσεις κάθε  είδους αιτήματος, από τις αραβικές ως ακόμα και το ξεκίνημα του 'κινήματος' Ουκρανών γυναικών που γδύνονται δημοσίως για να διαμαρτυρηθούν;
Εσείς θα κρίνετε. 
Εγώ το διάβασα, ιντριγκαρίστηκα και  (με μια κίνηση πρωτοποριακή για προσωπικό ελληνικό blog που, ως γνωστόν, δεν έχει οικονομικά οφέλη) αποφάσισα να παραγγείλω και να πληρώσω την πρώτη μετάφρασή του στα ελληνικά. Όλου του φυλλαδίου ππου όμως επειδή αργούσε και δεν είχα χρόνο να επιμεληθώ εγκατέλειψα λόγω προτεραιοτήτων. (Η πολιτική δεν είναι τομέας μου κι η ορολογία θέλει ψάξιμο ενώ, από την άλλη, δε με διευκολύνει που το γράψιμο δεν είναι το φόρτε του Τζην Σαρπ που τα κείμενά του βρίθουν συντακτικών και γλωσσοπλαστικών ιδιαιτεροτήτων). Αποφάσισα λοιπόν να αφήσω το θεωρητικό κείμενο και να αρκεστώ στη σύνοψη ή λίστα δράσης, ένα πρακτικό οδηγό που ακολουθεί το θεωρητικό κείμενο.
 Αν ―αν λέω..― έχετε όρεξη να εκδώσετε το φυλλάδιο ήνα τελειώσετε την επιμέλεια της αρχικής μετάφρασης (αμισθί όμως, άδειασε ο κουμπαράς μου), ευχαρίστως να σας παραδώσω τα ηνία. Δείτε στο τέλος πληροφορίες για επικοινωνία με τον Σαρπ και το Ίδρυμά του διότι παρότι δεν έχει copyright παρακαλώ διαβάστε προσεκτικά τις οδηγίες του για περίπτωση εκτύπωσης/επανανάρτησης.


Το πρότυπο

Στο τέλος επίσης οι Σημειώσεις μου.
Περισσότερα για τον Σαρπ και το έργο του εδώ.
Σχεδιάγραμμα (διαδραστικό) της επιρροής μέσω Μέσων Κοινωνικής Δικτύωσης
 εδώ 




Gene Sharp: Από τη Δικτατορία στη Δημοκρατία
 [APPENDIX 1]
ΜΕΘΟΔΟΙ ΜΗ ΒΙΑΙΗΣ ΔΡΑΣΗΣ
ΤΡΟΠΟΙ ΠΕΙΘΟΥΣ ΚΑΙ ΕΙΡΗΝΙΚΗΣ ΔΙΑΜΑΡΤΥΡΙΑΣ



Επίσημες δηλώσεις
1. Δημόσιες ομιλίες
2. Επιστολές αντιπολίτευσης ή υποστήριξης
3. Δηλώσεις οργανισμών και ιδρυμάτων
4. Υπογεγραμμένες δημόσιες δηλώσεις
5. Δηλώσεις κατηγορητηρίου και πρόθεσης
6. Ομαδικές ή μαζικές αναφορές

Επικοινωνία με το ευρύ κοινό
7. Συνθήματα, καρικατούρες σύμβολα
8. Πανό, αφίσες, και εκτεθειμένες μορφές επικοινωνίας
9. Ενημερωτικά έντυπα, φυλλάδια και βιβλία
10. Εφημερίδες και περιοδικά
11. Μουσικοί δίσκοι, ραδιόφωνο και τηλεόραση
12. Γράψιμο στον ουρανό (με αεροπλάνο) ή στη γη

Ομαδική εκπροσώπηση
13. Αντιπροσωπείες
14. Ψεύτικες (κοροϊδευτικές) βραβεύσεις
15. Ομαδική πίεση (lobbying)
16. Περιφρούρηση απεργίας
17.Ψεύτικες (κοροϊδευτικές) εκλογές

Συμβολικές δημόσιες πράξεις
18. Σημαίες, χρωματικοί συμβολισμοί
19. Σύμβολα στα ενδύματα
20. Προσευχή και λατρευτικές εκδηλώσεις
21. Παρουσίαση συμβολικών αντικειμένων
22. Γδύσιμο ως διαμαρτυρία
23. Καταστροφή της προσωπικής (μας) περιουσίας
24. Φωτισμός ως σύμβολο
25. Παρουσίαση πορτρέτων
26. Ζωγραφική διαμαρτυρίας
27. Νέα σύμβολα και ονόματα
28. Ήχοι ως σύμβολα
29. Συμβολική ανάκτηση
30. Αγενείς χειρονομίες

Πίεση σε συγκεκριμένα άτομα
31. Παρενόχληση των επισήμων
32. Απαξίωση των επισήμων
33. Συναδέλφωση
34. Ολονυκτίες

Θέατρο και μουσική
35. Χιουμοριστικά σκετς και φάρσες
36. Θεατρικές και μουσικές παραστάσεις
37. Τραγούδια

Πορείες
38. Πορείες
39. Παρελάσεις
40. Θρησκευτικές πομπές
41. Προσκυνήματα
42. Αυτοκινητοπομπές

Τιμές προς νεκρούς
43. Πολιτικό πένθος
44. Εικονικές κηδείες
45. Κηδείες-διαδηλώσεις
46. Απόδοση τιμών σε χώρους ταφής

Δημόσιες Συγκεντρώσεις
47. Συλλαλητήρια διαμαρτυρίας ή υποστήριξης
48. Συγκεντρώσεις διαμαρτυρίας
49. Καμουφλαρισμένες συγκεντρώσεις διαμαρτυρίας
50. Διδασκαλία

Ανάκληση και αναίρεση
51. Αποχώρηση
52. Σιωπή
53. Αποποίηση τιμών
54. Αδιαφορία (γυρίζοντας την πλάτη)

ΤΡΟΠΟΙ ΑΡΝΗΣΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ
Εξοστρακισμός
55 Μποϋκοτάρισμα 
56. Επιλεκτικό μποϋκοτάρισμα
57.'Αρνηση συμμετοχής (τύπου Λυσιστράτης)
58. Αφορισμός
59 Εντάλματα 

Άρνηση συνεργασίας σε κοινωνικές εκδηλώσεις, έθιμα και θεσμούς
60. Ματαίωση κοινωνικών,αθλητικών δραστηριοτήτων
61. Μποϋκοτάρισμα κοσμικών γεγονότων
62.Φοιτητική απεργία
63. Κοινωνική ανυπακοή
64. Απομάκρυνση από κοινωνικά ιδρύματα

Απομάκρυνση από το κοινωνικό σύστημα
65. Κατ’ οίκον περιορισμός (αυτοβούλως)
66. Απόλυτη άρνηση συνεργασίας.
67. Αποχώρηση εργαζομένων
68. Κατάχρηση ασύλου
 69. Συλλογική απουσία
70. Μετανάστευση ως διαμαρτυρία (hijrat)

ΤΡΟΠΟΙ ΑΡΝΗΣΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ:
(1) ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΜΠΟΫΚΟΤΑΡΙΣΜΑ

Δράση καταναλωτών
71. Μποϋκοτάρισμα από καταναλωτές
72. Άρνηση κατανάλωσης στιγματισμένων προϊόντων 
73. Πολιτική λιτότητας
74. Παρακράτηση ενοικίου
75. Άρνηση παραχώρησης για ενοικίαση
76. Μποϋκοτάρισμα εθνικών προϊόντων
77. Μποϋκοτάρισμα διεθνών προϊόντων

Δράση εργατών και παραγωγών
78. Μποϋκοτάρισμα εργατών
79. Μποϋκοτάρισμα παραγωγών

Δράση μεσαζόντων
80. Μποϋκοτάρισμα από προμηθευτές και χειριστές

Δράσης ιδιοκτητών και διαχειριστών
81. Μποϋκοτάρισμα  εμπόρων
82. Άρνηση ενοικίασης ή πώλησης περιουσίας
83. Αποκλεισμός χώρου εργασίας 
84. Άρνηση βιομηχανικής βοήθειας
85. «Γενική απεργία» εμπόρων

Δράση κατόχων οικονομικών πόρων
86. Ανάληψη τραπεζικών καταθέσεων
87. Άρνηση  πληρωμής διδάκτρων, τελών και χρεών
88. Άρνηση καταβολής οφειλών ή τόκων
89. Υπεξαίρεση κεφαλαίων και μετρητών
90. Άρνηση καταβολής εσόδων
91. Άρνηση αποδοχής κυβερνητικών χρημάτων

Δράσης από κυβερνήσεις
92 Εμπάργκο εντός της χώρας
93. Μαύρη λίστα εμπόρων
94. Εμπάργκο ξένων πωλητών
95. Εμπάργκο ξένων αγοραστών
96 Εμπάργκο ξένου εμπορίου

ΤΡΟΠΟΙ ΑΡΝΗΣΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ:
(2) ΑΠΕΡΓΙΑ

Συμβολικές απεργίες

97. Απεργία διαμαρτυρίας
98. Σύντομη αναχώρηση  (αστραπιαία απεργία) 

Γεωργικές απεργίες
99. Απεργία αγροτών
100.Απεργία εργαζομένων στη γεωργία-κτηνοτροφία

Απεργίες ειδικών ομάδων

101. Άρνηση υποχρεωτικής εργασίας
102. Απεργία κρατουμένων
103. Απεργία τεχνιτών
104 Απεργία επιστημόνων

Κοινές βιομηχανικές απεργίες
105. Απεργία στην εγκατάσταση
106. Βιομηχανική απεργία
107.Απεργία συμπαράστασης

Περιορισμένες απεργίες
108. Απεργία συγκεκριμένου τομέα
109. Ανεπαίσθητη Απεργία 
110. Eπιβράδυνση εργασίας
111. Απεργίας με επιφανειακή (κατά τους τύπους) εργασία
112 Απουσία λόγω ασθενείας
113. Απεργία λόγω παραίτησης
114. Περιορισμένη απεργία
115. Επιλεκτική απεργία

 Δια-βιομηχανικές Απεργίες 
116. Γενικευμένη απεργία
117. Γενική απεργία

Συνδυασμός απεργιών με οικονομικό αποκλεισμό
118. Hartal
119. Κλείσιμο της οικονομίας

ΤΡΟΠΟΙ ΑΡΝΗΣΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ

Απόρριψη εξουσίας
120. Αναστολή ή ανάκληση υπακοής
121. Άρνηση δημόσιας υποστήριξης
122. Λογοτεχνία και διαλέξεις που υποστηρίζουν την αντίσταση

Άρνηση συνεργασίας πολιτών με την κυβέρνηση
123. Μποϋκοτάρισμα νομοθετικών σωμάτων
124. Μποϋκοτάρισμα των εκλογών
125. Μποϋκοτάρισμα απασχόλησης και θέσεων στην Κυβέρνηση
126.Μποϋκοτάρισμα κυβερνητικών υπηρεσιών, οργανισμών και άλλων φορέων
127. Αποχώρηση από κυβερνητικά εκπαιδευτικά ιδρύματα
128. Μποϋκοτάρισμα οργανισμών υποστηριζόμενων από την κυβέρνηση
129. Άρνηση βοήθειας σε όργανα επιβολής του νόμου
130. Απομάκρυνση πινακίδων και σήμανσης
131. Άρνηση αποδοχής εξουσιοδοτημένων υπαλλήλων
132. Άρνηση διάλυσης υπαρχόντων θεσμών

Εναλλακτικές επιλογές του πολίτη για ανυπακοή
133. Απρόθυμη και αργή υπακοή
134. Άρνηση υπακοής κατά την απουσία άμεσης εποπτείας
135. Ομαδική ανυπακοή
136. Συγκεκαλυμμένη ανυπακοή
137. Άρνηση διάλυσης συνάθροισης ή συνάντησης
 138. Καθιστική διαμαρτυρία
139. Άρνηση επιστράτευσης και απέλασης
140. Κρύψιμο, δραπέτευση και πλαστή ταυτότητα
141. Ανυπακοή του πολίτη σε "παράνομους" νόμους

Δράση από κυβερνητικό προσωπικό
142. Επιλεκτική άρνηση βοήθειας από κυβερνητικούς συμβούλους
143. Μπλοκάρισμα επικοινωνίας και πληροφοριών
144.Καθυστερήσεις και παρεμπόδιση
145. Γενική άρνηση συνεργασίας της διοίκησης
146. Άρνηση συνεργασίας του δικαστικού σώματος
147. Σκόπιμη αναποτελεσματικότητα και επιλεκτική  άρνηση συνεργασίας από τα σώματα επιβολής του νόμου
148. Ανταρσία

Εγχώρια κυβερνητική δράση
149 Ημι-νόμιμες νομικές υπεκφυγές και καθυστερήσεις
150. Άρνηση συνεργασίας κυβερνητικών μονάδων

Διεθνής κυβερνητική δράση
151. Αλλαγές διπλωματικών ή άλλων εκπροσώπων
152. Καθυστέρηση και ακύρωση διπλωματικών γεγονότων
153. Καθυστέρηση διπλωματικής αναγνώρισης
154. Διακοπή διπλωματικών σχέσεων
155. Αποχώρηση από διεθνείς οργανισμούς 
156. Αποχώρηση από μέλος διεθνών οργανισμών
157. Αποκλεισμός από διεθνείς οργανισμούς

ΤΡΟΠΟΙ ΜΗ- ΒΙΑΙΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ
Ψυχολογική παρέμβαση

158. Αυτοέκθεση στις καιρικές συνθήκες
159. Νηστεία
α) Νηστεία για ηθική  πίεση
β) Απεργία πείνας
γ)  Σατυαγραχική νηστεία
160. Αντίστροφη δίκη
161. Μη βίαιη παρενόχληση

Φυσική παρέμβαση
162. Καθιστική διαμαρτυρία
163. Όρθια διαμαρτυρία
164. Χρήση μέσων μεταφοράς για διαμαρτυρία
165. Παρεμπόδιση κυκλοφορίας με κίνηση πλήθους
166. Παρεμπόδιση κυκλοφορίας με στάση πλήθους
167. Ομαδική δημόσια προσευχή
168. Mη βίαιες επιδρομές
169. Μη βίαιες αεροπορικές επιδρομές
170. Μη βίαιη εισβολή
171. Μη βίαιη παρεμβολή
172. Μη βίαιη παρεμπόδιση
173. Μη βίαιη κατάληψη

Κοινωνική Παρέμβαση
174. Επιβολή νέων κοινωνικών προτύπων
175. Υπερφόρτωση εγκαταστάσεων
176. Παρεμπόδιση
177. Παρρησία 
178. Αντάρτικο Θέατρο 
179. Εναλλακτικοί κοινωνικοί θεσμοί
180. Εναλλακτικό σύστημα επικοινωνίας

Οικονομική παρέμβαση
181. Αντίστροφη απεργία
182. Απεργία δια κατ' οίκον παραμονής
183.  Μη βίαιη κατάληψη γης
184. Ανυπακοή περιορισμών κίνησης
185. Πολιτικά κίνητρα παραχάραξης
186. Αποκλειστική αγορά
187. Κατάσχεση περιουσιακών στοιχείων
188. Απόρριψη 
189. Επιλεκτική προστασία
190. Εναλλακτικές αγορές
191. Εναλλακτικά συστήματα μεταφοράς
192. Εναλλακτικοί οικονομικοί θεσμοί

Πολιτική παρέμβαση
193. Υπερφόρτωση των διοικητικών συστημάτων
194. Αποκάλυψη ταυτότητος μυστικών πρακτόρων
195. Αναζητώντας φυλάκιση
196. Πολιτική ανυπακοή του "ουδέτερου" νόμου
197. Εργασία χωρίς συνεργασία
198. Διπλή κυριαρχία και παράλληλη κυβέρνηση


ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ 
(δικές μου)

68  Είτε θρησκευτικού είτε άλλου όπως το 'πανεπιστημιακό' που έχουμε στην Ελλάδα.
159/γ Από το Σατυάγκραχα (Satyagraha) τη μορφή αντίστασης που ανέπτυξε ο Μαχάτμα Γκάντι ως μορφή μη βίαιης αντίστασης με σκοπό πιέσεις για πολιτικές αλλαγές  στην Ινδία και τη Νότιο Αφρική. 
 160. "Reverse Trial" στο πρωτότυπο που επί λέξει είναι αντίστροφη δίκη ή αντίστροφη δοκιμή. Κανένα δε μου φαίνεται κατανοητό, διαλέγετε και παίρνετε (κι αν βρείτε λύση ή όρο που δε γνωρίζω θα χαρώ να με ενημερώσετε).
165 και 166. Δυό ιδιωματικές εκφράσεις " mill in" /"wade in" (η δεύτερη χρησιμοποιείται σε μεταφορά βοοειδών προκειμένου να τα σαστίσουν και κουράσουν). Πάλι κάνω ό,τι μπορώ και θα χαρώ για κάθε βοήθεια.
177 Ξανά ο αγαπημένος του τύπος ουσιαστικού σχηματισμένου από πρόθεση μετά το ρήμα κι ένωση με μια παύλα : "speak-in". 

Η μετάφραση του κειμένου είναι της Κατερίνας Μαντά (με δική μου ελλειπή επιμέλεια, δεκτές συστάσεις αν έχετε χρόνο και όρεξη). Το φυλλάδιο αυτό δεν έχει ©. Αντιθέτως ο Τζην Σαρπ μέσω του Ιδρύματός του ενθαρρύνει μεταφράσεις και διαμοίραση όπου οι πολίτες θεωρούν πως το κείμενο θα ήταν χρήσιμο. Παρακαλεί όμως να μη γίνουν περικοπές και αλλαγές και προσφέρει μιά σειρά οδηγιών κι ένα σύστημα εκτίμησης του μεταφρασμένου κειμένου (παρέχει Εκτιμητή που εξετάζει  μεταφραστή και μεταφρασμένο). Για περισσότερα ιδού τα στοιχεία του:



Σχεδιάγραμμα (διαδραστικό) της επιρροής μέσω Μέσων Κοινωνικής Δικτύωσης
 εδώ 

Πρώτη δημοσίευση στο: http://daphnechronopoulou.blogspot.com/p/gene-sharp.html#ixzz3tdkdoPpU